Zespół piniowej jamy ustnej: długotrwały gorzki posmak w ustach wywołany spożyciem niektórych rodzajów orzechów piniowych

Chociaż tradycyjnie do pesto dodaje się orzechy piniowe, dobrym pomysłem byłaby ich zamiana na orzechy włoskie; powodem jest tutaj nie tylko wartość odżywcza (orzechy włoskie zawierają pewnie z 20 razy więcej polifenoli) [1], ale również zjawisko znane jako PMS [2]; i nie, nie chodzi tutaj o ten PMS. Pine Mouth Syndrome, czyli zespół piniowej jamy ustnej, przejawia się cacogeusią, co oznacza po prostu nieprzyjemny posmak w ustach [2]. Pojawia się w wyniku zatrucia metalami ciężkimi, czy owocami morza, jako objaw niektórych zaburzeń pokarmowych, czy chorób neurologicznych lub jako skutek zjedzenia niewłaściwego rodzaju orzechów piniowych [2], stąd właśnie określenie „piniowa jama ustna” [2]. Kilka dni po spożyciu orzechów piniowych chorzy doświadczają metalicznego, gorzkiego posmaku w ustach, który utrzymywać się może tygodniami [2].

Odnotowano już tysiące przypadków [3]. Obróbka termiczna nie ma tutaj najwyraźniej znaczenia; objawy pojawiają się zarówno po zjedzeniu orzechów surowych, jak i ugotowanych. Czy to możliwe, że przyczyną jest jakaś „niezidentyfikowana substancja trująca obecna w niektórych niejadalnych odmianach orzechów piniowych”? [3] „Spośród ponad 100 różnych rodzajów sosny, jadalne orzechy ma tylko 30” [3].

W badaniu z 2011 r. [4] przeanalizowano orzechy piniowe spożywane przez poszkodowanych i, jak się okazało, były to nasiona sosny Armandy, które, według danych Organizacji Narodów Zjednoczonych do spraw Wyżywienia i Rolnictwa, są niejadalne [4]. Drzewo to z reguły wykorzystywane jest do produkcji drewna [4]. Na zdjęciu po lewej widzimy orzechy niejadalne, po prawej ‒ jadalne [4]. To taka trochę loteria: nigdy nie wiadomo, na co się trafi [5]. Skąd wiemy, że winę ponosi tutaj sosna Armanda? Rzecz jasna, z badań naukowych.

zdjęcie_orzechy piniowe

W badaniu z 2012 r. [6] uczestnicy spożywali sześć do ośmiu orzechów piniowych sosny Armandy. Większość badanych o zespole piniowej jamy ustnej wcześniej w ogóle nie słyszała, i, mimo tego, objawy pojawiły się u wszystkich [6]. W dalszym ciągu nie wiadomo, co w tych orzechach wywołuje taką dziwną reakcję [7]. Wiadomo jedynie, że tego rodzaju orzechów piniowych lepiej jest unikać.

Jakie rodzaje orzechów piniowych możemy spotkać na sklepowych półkach? W USA, na przykład, najwyraźniej wszystkie, w tym te wywołujące piniową jamą ustną [8]. Nic więc dziwnego, że odnotowano tam już setki przypadków PMS [9]. Większość orzechów „zgodnie z etykietami pochodziła z Azji, głównie z Chin” [9].

Z problemem skutecznie poradziła sobie Europa [9]. Kazała Chinom zaprzestać wysyłki trujących orzechów; zakaz wszedł w życie 2011 r. [9] Biorąc pod uwagę, spadek liczby przypadków PMS odnotowanych w USA na początku 2012 r., podejrzewa się, że wprowadzone przez Europę „ograniczenia eksportowe przyczyniły się również do zmniejszenia ilości orzechów importowanych do USA” [9]. Wciąż odnotowuje się jednak sporadyczne przypadki, czego dowodem jest aktywna grupa na Facebooku o nazwie Damn you Pine Nuts („Do diabła z wami, orzechy piniowe”). Ten artykuł ma na celu przede wszystkim uspokojenie wszelkich obaw. Zespół piniowej jamy ustnej nie jest powodem do paniki. Mimo, że nie wynaleziono na niego jak na razie żadnego skutecznego lekarstwa, PMS wydaje się niegroźny, a objawy ustępują samoistnie [7].

Źródło: https://nutritionfacts.org/

[1] Bolling BW, Chen CYO, McKay DL, Blumberg JB. Tree nut phytochemicals: composition, antioxidant capacity, bioactivity, impact factors. A systematic review of almonds, Brazils, cashews, hazelnuts, macadamias, pecans, pine nuts, pistachios and walnuts. Nutr Res Rev. 2011;24(2):244-75.
[2] Munk M. “Pine Mouth” Syndrome: Cacogeusia Following Ingestion of Pine Nuts (Genus: Pinus). An Emerging Problem? J Med Toxicol. 2010;6(2):158-9.
[3] Flesch F, Rigaux-Barry F, Saviuc P, et al. Dysgeusia following consumption of pine nuts: More than 3000 cases in France. Clin Toxicol. 2011;49(7):668-70.
[4] Destaillats F, Cruz-Hernandez C, Giuffrida F, Dionisi F, Mostin M, Verstegen G. Identification of the Botanical Origin of Commercial Pine Nuts Responsible for Dysgeusia by Gas-Liquid Chromatography Analysis of Fatty Acid Profile. J Toxicol. 2011;2011:316789.
[5] Zonneveld BJM. Pine nut syndrome: a simple test for genome size of 12 pine nut-producing trees links the bitter aftertaste to nuts of P. armandii Zucc. ex Endl. Plant Syst Evol. 2011;297:201-6.
[6] Ballin NZ. A trial investigating the symptoms related to pine nut syndrome. J Med Toxicol. 2012;8(3):278-80.
[7] Munk MD. Pine mouth (pine nut) syndrome: description of the toxidrome, preliminary case definition, and best evidence regarding an apparent etiology. Semin Neurol. 2012;32(5):525-7.
[8] Fardin-Kia AR, Handy SM, Rader JI. Characterization of pine nuts in the U.S. market, including those associated with „pine mouth”, by GC-FID. J Agric Food Chem. 2012;60(10):2701-11.
[9] Kwegyir-Afful EE, Dejager LS, Handy SM, Wong J, Begley TH, Luccioli S. An investigational report into the causes of pine mouth events in US consumers. Food Chem Toxicol. 2013;60:181-7.